thói quen

quê nội tôi ở Hải Phòng, gọi là thành phố cảng nhưng chẳng bao giờ tôi nhìn thấy sóng biển, những con tàu lớn thì thả neo ở tít tận xa, chỉ có vài cái tàu nhỏ lội ngược sông vào sát bờ thành phố và thường mang về những bộ giàn máy xem phim nghe nhạc loại cũ chất lượng phập phù, khi thì rất tốt, khi thì cực dở, giá bán rẻ, nhờ vậy mà vào cái thời cuối bao cấp cách đây trên chục năm, nhiều người đã tậu về nhà nguyên bộ máy nghe nhạc có hai ống quay băng cối kèm đôi loa to tướng, cứ chiều chiều lại bật nhạc cho rung cả nhà mình lẫn nhà hàng xóm…

mấy tháng trước, một anh bạn cũ nguyên là dân buôn phụ tùng xe máy thường xuyên phải ghé đất cảng để nhập và xuất hàng, chợt thấy tôi đang vội lao xe ngang phố liền rút điện thoại gọi: “ông dừng lại, quay đầu xe, đi ngược vài chục mét, tôi đang ngồi ở hàng nước trà vỉa hè”. “Ông này”, anh bạn hỏi tôi: “ông có biết dân chơi nhạc không?”. “Tất nhiên là có”, tôi cười, “các nhạc công trong dàn nhạc giao hưởng ấy à, họ chơi nhạc cũng tốt, nhưng chắc vì lương thấp quá nên dạo này có vẻ ít tập đàn và ít thấy biểu diễn…”. Anh bạn biết tôi không hiểu rồi trả lời sai câu hỏi nhưng cũng lờ đi, chỉ nói khẽ: “chiều mai ông xuống Hải Phòng với tôi nhé”

thành phố đang xây dựng rất nhiều, vào cái ngõ hẹp gần đường Lạch Tray, một ngôi nhà hai tầng cũ đầy rêu, cả bốn bức tường chồng chất hàng đống máy móc và thiết bị nghe nhạc, chú chủ nhà gầy gò nhìn hiền lành mời tôi chén nước trà nguội rồi với tay bật công tắc dàn băng cối đời cũ, tiếng guitar cổ điển vang nhè nhẹ từ đôi loa thùng bằng gỗ vừa to vừa cao như hai cái tủ con: “chú chơi bộ dàn này lâu rồi nên nghiện âm thanh của nó, nhưng càng ngày băng cối càng hiếm và khó tìm, lại thêm thời tiết nóng ẩm để lâu bị mốc nữa, chắc rồi cũng phải chuyển sang chơi đĩa than thôi”, chú chủ nhà tợp hụm nước trà: “cái anh đĩa than vậy mà hay, bị mốc bẩn chỉ cần thả vào chậu rửa xà phòng là xong, chỉ có điều là…”, “gì vậy chú?”, tôi tò mò, “à, là phải thay thói quen nghe nhạc kèm tiếng xì của băng cối sang tiếng lạo xạo của đĩa than..”

tôi thì hay tự nhận mình là dân làm âm nhạc chuyên nghiệp, lại quen thói “kinh viện” từ hồi còn đi học, nay mới từ từ nạp thêm một lối nghe (nhạc) rất khác ở những người “chơi nhạc” (chứ không phải là nhạc công chơi trong dàn nhạc), là: đã sành nhạc, ngấm nhạc, thì cũng thích luôn cả tiếng xì trong băng cối đến tiếng lạo xạo của đĩa than, tuy đó chỉ là âm thanh, nhưng khi được trộn lẫn với âm nhạc, được phát ra từ bộ thiết bị nghe yêu thích, và không thể chối bỏ nó được, thì sẽ biết cách chấp nhận nó, quen với nó, rồi “nghiện” nó…

“thay đổi một thói quen không dễ đâu cháu à”, chú chủ nhà chỉ vào góc phòng nơi bốn bộ đọc đĩa than vừa to vừa nặng xếp lần lượt lên cái giá cao bằng sắt: “chú đang vừa tuyển từng “thằng” (đầu đọc đĩa than) vừa làm quen dần với tiếng lạo xạo của nó, mỗi cái đầu kim đặt lên mặt đĩa lại phát một loại tiếng lạo xạo khác nhau…”

tôi ngồi lặng, thời gian trong nhà như đã dừng lại từ lâu. Một người nghe nhạc, quen nhạc, rồi mê nhạc đến mức thích cả những âm thanh phụ (vốn bị coi là tạp âm ngoài nhạc), quả là hiếm…  

07.2005    

Advertisements

có phải âm nhạc là đi từ trái tim đến trái tim?

có một câu chuyện xưa kể về chú ếch ngồi dưới đáy giếng nhìn thấy bầu trời xanh trên đầu mình nhỏ xíu, nên kết luận rằng bầu trời thì nhỏ bé chẳng to hơn cái miệng giếng là bao nhiêu. Một chuyện ngụ ngôn khác thì nói rằng có mấy ông thầy bói mù rủ nhau xem voi, mỗi ông (đều không nhìn thấy toàn thể) chỉ sờ được một bộ phận của con voi rồi đoán mò theo cảm nhận trực tiếp của mình, thành ra con voi (theo cách cảm nhận của mỗi ông) rất khác nhau…; đã là người ViệtNam, ai cũng biết những câu chuyện dân gian này

trong một thế giới mở rộng cho sự giao thoa văn hóa nói chung và âm nhạc nói riêng, đã và đang hàng ngày hàng giờ đem đến khối lượng và chất lượng thông tin vô cùng lớn, những ai không có (hoặc không muốn có) thời gian để cập nhật thông tin về chuyên ngành của mình, về sự thay đổi nhanh chóng, sự chuyển động liên tục của con người, tâm lý, quan niệm, và nghệ thuật… thì rất nhanh chóng tự mình để mình rơi vào tình trạng của mấy ông thầy bói mù đi xem voi kia thôi..

âm nhạc là một môn nghệ thuật, điều này ai cũng rõ, nhưng rất ít người biết rõ rằng nghệ thuật âm nhạc là một lĩnh vực rất rộng, đa dạng, và chia thành nhiều chuyên ngành nhỏ khác nhau

nếu nói rằng một bài hát (ở ta quen gọi là “ca khúc” theo tiếng Hán Việt) được viết ra từ trái tim rồi đi thẳng đến trái tim, thì có thể đúng, nhưng nếu nói một tác phẩm âm nhạc không lời (soạn cho dàn nhạc giao hưởng chẳng hạn) hay một tác phẩm thuộc hình thái âm nhạc thể nghiệm (experimental music) cũng được soạn ra từ trái tim rồi cũng đi thẳng đến trái tim… thì tôi hơi ngại, nếu không muốn nói là cách suy nghĩ như vậy e rằng chưa đầy đủ, hẹp hòi quá, và rất phiến diện

ngoại trừ bài hát thuộc loại phổ thông mà ta quen gọi là nhạc Pop (viết tắt của popular music, nhiều nơi gọi là nhạc dễ nghe – easy listening music) thì hầu hết các loại âm nhạc hiện có trên khắp mọi nơi trên thế giới này, đều không hề “dễ nghe” (nếu đem ra so sánh với tiêu chí “đi thẳng vào trái tim”), lấy ví dụ: âm nhạc cổ truyền Việt Nam có biết bao nhiêu loại, rồi ca trù, chèo, nhạc cung đình Huế, hòa tấu nhạc tài tử… có dễ nghe không và có đi được vào trái tim của phần lớn các bạn trẻ và ngay cả với công chúng nói chung không? hay cũng chỉ tồn tại ở trong một phạm vi nhỏ hẹp, thua xa và bị nhạc pop (ca khúc nhạc trẻ) lấn át ngày càng nghiêm trọng. Thực trạng của âm nhạc truyền thống còn bị chèn ép như thể, ít công chúng như thế, thì tình trạng của dòng nhạc giao hưởng thính phòng, xa hơn nữa là âm nhạc đương đại/thể nghiệm… còn thê thảm đến mức nào?

có nên quan niệm rằng âm nhạc cứ phải đi từ trái tim đến trái tim mà quên mất rằng âm nhạc (và bất kỳ môn nghệ thuật nào) còn có phần trí tuệ nữa chứ. Tôi nói rằng âm nhạc của tôi được soạn bởi 50% lý trí và 50% cảm xúc, bởi vậy khó mà đem ra để nghe giải trí đơn thuần được. Âm nhạc ấy hỗ trợ cả khối óc lẫn con tim, và đó chính là tôi, âm nhạc của tôi chính là con người tôi

có nhiều người nói rằng âm nhạc của tôi là “lập dị”, và “đi theo lối mòn của thế giới”…; tôi trân trọng tiếp thu rất vui vẻ, vì tôi đã và đang tìm đến những hướng mới trong nghệ thuật âm nhạc, mà cái gì mới thì nghĩa là chưa có ai làm, mà chưa có ai làm thì tất bị coi là lập dị, và tôi tiếp thu/cập nhật những thông tin mới, thành quả mới, chuyển dữ liệu vào trong bộ xử lý của mình, từ đó tạo ra sản phẩm phù hợp với tôi, mang cá tính của tôi, mang tinh thần cuộc sống nơi tôi đang sống, việc làm đó sao gọi là “đi theo lối mòn”?

vậy người nghe (khán giả) nên có thái độ như thể nào đối với âm nhạc đương đại?

tôi chép lại đoạn kết trích từ bài viết trước của tôi đã đăng trên GiaiĐiệuXanh:    

“tại sao lại ít người thích và thông cảm được với âm nhạc đương đại?

theo chuẩn mực cổ điển và theo thói quen nghe nhạc của đại bộ phận, thì âm nhạc luôn gắn liền với giai điệu đẹp, hòa âm du dương, tiết tấu nhịp nhàng, không gian trong sáng…, nhưng với âm nhạc đương đại, thì tất cả những yếu tố trên đã ít nhiều (thậm chí hoàn toàn) bị thay thế, thay đổi, và biến đổi sang những dạng thức khác, quan niệm khác, cách tư duy khác, cách diễn tả khác… do vậy đòi hỏi ở người nghe một cách thẩm âm khác, cách thưởng thức khác, và cách tiếp cận khác

cũng khó mà kể (mô tả) được rằng “âm nhạc đương đại” thì khác như thế nào, vì âm nhạc thì chẳng thể kể (mô tả) được bằng lời, chỉ biết rằng, nếu ta có dịp nghe một bản nhạc (đương đại) mà không thấy giai điệu (đẹp) đâu, thì hãy kiên nhẫn chút, đừng nói nó không hay vì không có giai điệu (đẹp); nếu ta có dịp nghe một bản nhạc (đương đại) mà không thấy hòa âm (du dương) đâu, thì hãy kiên nhẫn chút, đừng nói nó không hay vì không có hòa âm (du dương)… và…

một anh bạn tôi làm việc trong lĩnh vực công nghệ thông tin, trong một dịp cafe cuối ngày mệt nhọc, có nói nhỏ với tôi rằng: “nó (công nghệ thông tin) thay đổi nhanh và nhiều quá, chuyện (công nghệ) hôm qua còn mới, hôm nay đã lỗi thời; chuyện (công nghệ) năm ngoái nghe nghĩ là viễn tưởng, vậy mà năm nay đã là hiện thực; chuyện (công nghệ) cách đây vài năm nghe thấy kỳ quặc, khó hiểu, vậy mà nay mai sắp được đem ra ứng dụng đến nơi rồi…, vậy thì những gì còn mới đối với mình, còn khó tiếp cận đối với mình, còn khó hiểu đối với mình, nên đừng chê bai, đừng ngăn cản nó; nếu không thể mở lòng tiếp nhận, thì cũng có chút tâm mà nghĩ rằng “đó là một điều gì khác khác, thôi thì cứ “đóng gói (nó)” lại rồi khi có thời gian sẽ tìm hiểu (hoặc lãng quên) sau”; anh bạn tôi rút điếu thuốc, chưa châm lửa, lại quay sang tôi lần nữa: “nếu ở ta có được nhiều người nghĩ như vậy, thì… tuyệt quá!”          

vunhat tan

08.2005

cuối năm, lại viết về nhạc..

mấy ngày rét cuối năm, giáp Tết, khi mọi người đang vất vả bận căng lên với công việc, vừa lo chạy cho xong công nợ, vừa lo thu xếp cho gọn đống sổ sách giấy tờ, thì tôi (quả là) may mắn lại “có” được khoảng thời gian nghỉ ở nhà, vùi đầu đọc sách, xem mạng (internet), rồi tìm kiếm và chắt lọc thông tin..

những ý tưởng về việc phát triển một hệ thống mạng truyền tải ngang hàng (peer-to-peer, gọi tắt là P2P) song song với (và tiến tới thay thế) hạ tầng internet vốn đang phổ biến hiện nay nhưng ngày càng bị coi là lỗi thời, vừa kém tương thích, vừa chậm chạp và không an toàn; các dự án nâng cấp và chuyển toàn bộ “sơ đồ internet” lên thế hệ thứ hai vừa rộng vừa mạnh hơn; cho tới quá trình hoàn thiện và sản xuất hàng loạt máy tính multimedia (đa phương tiện) sử dụng lõi kép trên nền tảng phần cứng và phần mềm mới nhằm đáp ứng và hướng nhu cầu người dùng lên mức cao hơn, tiện dụng hơn, và đa dạng hơn

hệ thống P2P là một cấu trúc tuyệt vời cho phép truyền tải và chia sẻ thông tin trữ lượng lớn trực tiếp và nhanh chóng giữa các máy tính nối thông nhau qua giao thức internet thế hệ mới, thay cho cách đẩy dữ liệu đến máy chủ (serve) buộc người dùng phải mất công tải về. Một trong những ứng dụng phổ biến của P2P là việc chia sẻ các files âm nhạc giữa các máy tính cá nhân với nhau – nhạc số (digital music, tín hiệu âm nhạc được số hóa, lưu trữ trong máy tính, rồi chia thành từng “gói” khi truyền đi hay tải về). Mặc dù bị than phiền, thậm chí bị kiện tụng vì tội “tiếp tay” cho những kẻ vi phạm bản quyền âm nhạc, ở khắp nơi trên thế giới, P2P vẫn là hệ thống được sử dụng phổ biến nhất trong việc chia sẻ, phân phối các tác phẩm âm nhạc và dữ liệu âm thanh (audio file)

ở Vietnam, những dân chơi âm thanh và Dj có lẽ đã từng vào diễn đàn /www.ttvnol.com/ nơi có chuyên mục “Nhạc điện tử&Dj”, cập nhật khá nhiều thông tin về những hoạt động âm nhạc số (digital music) cả ở trong lẫn ngoài nước, những tin tức, hình ảnh và âm thanh ở dạng mẫu (sample) luôn được bổ xung và xử lý ngắn gọn, gần với người đọc. Tiếc là còn chưa có nhiều những diễn đàn hay và sâu như vậy, trong khi hầu hết các tạp chí (chuyên về và có liên quan đến) âm nhạc chỉ dừng ở mức đưa tin thị trường và tệ hơn nữa là tò mò vào đời sống riêng tư của một vài ca sĩ, nhạc sĩ mà họ cho là “sao”, rồi tung “sao” lên hay hạ “sao” xuống tùy tiện, hoặc cố gắng mô tả về đầu tóc và quần áo (vẫn của các “sao”) mà không còn liên quan gì đến âm nhạc nữa..        

cuối năm, dân làm nhạc thị trường cả trong nam lẫn ngoài bắc vẫn mải loay hoay với mấy dạng bài hát yêu đương sướt mướt, các đài truyền hình và đài phát thanh liên tục tung hô những chương trình ca khúc tuy gọi là rôm rả, nhưng vẫn chỉ xoay quanh câu chuyện của hai người yêu nhau

cũng cuối năm, giới “chơi” nhạc chuyên nghiệp (nhạc không lời, còn gọi là khí nhạc) vẫn tự gò mình vào cái gọi là “khuôn vàng thước ngọc” và tự coi là “hàn lâm” của (âm nhạc) cổ điển. Các dàn nhạc giao hưởng vẫn chơi đi chơi lại dăm ba chương trình nhạc “thính phòng giao hưởng” du nhập từ Châu Âu cách đây đã vài trăm năm, cách họ biểu diễn đã mòn, lối họ chơi nhạc đã cũ, sự mệt mỏi đã lộ dần sau những đêm công diễn rập khuôn, vô hồn, khô cứng..

thế giới đã hẳn sang thế kỷ 21 rồi, và đương nhiên, chúng ta cũng đang sống trong thế kỷ mới, vậy mà dân nhạc thị trường vẫn mãi chỉ những chuyện yêu đương, giới nhạc không lời vẫn loay hoay ca ngợi nền cổ điển (vốn đã định hình ở Châu Âu từ thế kỷ 18), mà (có lẽ, họ) quên mất rằng xung quanh ta, bên cạnh ta, có rất nhiều quan niệm, nhiều công thức, nhiều sự việc, đã thay đổi và đi xa lắm rồi..

chiều cuối năm, nhìn qua cửa sổ thấy trời tối sớm, viết bài xong tôi lại tìm đọc tin, mở bất kỳ một trang nào trên mạng, vào bất kỳ một bài nào trong báo, cũng đầy không khí mùa xuân, những tin tức về sự thành công, phát triển, và hội nhập của cả nước trong năm qua, lại những chuyên mục về âm nhạc, và cả cuộc sống âm nhạc thực, thì vẫn còn loanh quanh mãi..

mùa xuân sắp đến, nhu cầu hội nhập cũng gần rồi..

08.01.2006

đi chơi đêm

tôi thì (còn) chưa già nhưng hay khó ngủ, nhà ở gần khu phố cổ HàNội nên thích đi bộ ra đường khuya. HàNội đêm vắng người đi lại, xe cộ thưa, không gian trở nên đẹp hơn hẳn lúc ban ngày ồn ào, đường phố toàn khói xe và bụi. Hôm tuần trước ngồi hàng nước vỉa hè có đọc tờ báo phần quảng cáo, cộng thêm với những gì tai nghe mắt thấy, nên mới nảy ra ý ghi lại vài dòng cảm nghĩ dưới đây

trích đoạn quảng cáo du lịch singapore trên báo “thể thao&văn hóa” số ra ngày thứ ba 05.12.2006, tiêu đề “giáng sinh singapore vui thế, đâu thể thiếu mình!”

box1

hội hoa đăng giáng sinh

“đèn hoa rực rỡ cùng nhạc giáng sinh rộn ràng cuốn bạn ngay vào bầu không khí lễ hội tưng bừng nhất”

box2

xe buýt hippo miễn phí

“xe buýt hippo hai tầng mui trần, đưa du khách đi suốt đại lộ Orchard đến vịnh Marina để ngắm toàn cảnh Hội Hoa Đăng Giáng Sinh tuyệt đẹp”

box3

zoukout đến sáng

“ngày 9/12, hãy cùng hàng vạn người tham gia những vũ điệu cuồng nhiệt tại đảo Sentosa, trong âm thanh sôi động của đủ loại nhạc thời thượng dưới bàn tay của các phù thủy Dj quốc tế”

box4

mua sắm khuya

“dân nghiền mua sắm sẽ bị thôi miên giữa một rừng khuyến mại hấp dẫn của các trung tâm thương mại rực rỡ đèn hoa mở cửa đến khuya”

box5

giáng sinh singapore

“sôi động không ngừng với các buổi hòa nhạc, trình diễn trên phố, các quán bars mở cửa đến sáng, các điểm tham quan mới.., tất cả đang chờ bạn đến vui chơi, tiệc tùng suốt từ nay đến 02/12/2007  

chính phủ và người dân singapore đã và đang biến hòn đảo_quốc gia tuy nhỏ bé nhưng giàu mạnh và xinh đẹp này thành không chỉ trung tâm tài chính và thương mại quốc tế, mà còn là trung tâm văn hóa, du lịch và giải trí tầm cỡ, không chỉ trong khu vực

ở ta thì sao?

vẫn có không chỉ một, mà là nhiều khu vực dịch vụ và giải trí bị coi là “nhạy cảm”, trong đó có những hoạt động dịch vụ, vui chơi giải trí về đêm, hiện vẫn bị xếp vào dạng “hạn chế”, thậm chí bị cấm đoán

tại sao vậy?

các phương tiện truyền thông và báo chí vẫn thường lên án hoạt động tại các vũ trường, quán bar, karaoke, ngay cả quán cafe.. là “tệ nạn”, thậm chí còn tệ hơn nữa, là “đồi trụy”, và nhiều thứ “trá hình” khác

có thật là thế không?

tôi chắc rằng, một phần rất lớn những bài báo do những người viết báo (tuổi đời còn rất trẻ) về cái gọi là “tệ nạn quán bar, vũ trường, karaoke..” đều là giả, những dòng như “..các động ăn chơi thác loạn sau 0 giờ liên tục được triệt phá tại TPHCM và HàNội. Các đối tượng có mặt ở những tụ điểm này phần lớn là thanh niên, khiến dư luận, báo chí thêm xôn xao về sự “buông thả” của một bộ phận giới trẻ..” (trích nguồn VietnamNet_12.04.2006), nhưng khi đọc hết cả bài thì không hề thấy nêu ra một địa điểm cụ thể nào, mà chỉ là “nơi X.., chốn Y..” và các tên họ thì ai cũng thuộc lòng, là “anh Nguyễn Văn T.., chị Lê thị Y..”. Cá nhân tôi biết rằng, phần lớn những bạn viết trẻ, mới vào nghề, được giao nhiệm vụ viết về tệ nạn xã hội, đều chưa (hoặc không) hề biết gì (rõ ràng) về chính đề tài mình đang viết, và cũng chưa (hoặc không muốn, thậm chí không dám) đi và tìm hiểu về hiện trạng thực tế, vậy nên mới có chuyện “ngồi tòa soạn, gõ google (hệ thống tìm kiếm thông tin toàn cầu), bịa bài soạn, gửi tòa soạn, ăn tiền soạn, và mặc kệ.. ai đó đi mà soạn lại bài. Hậu quả là bài được báo in ra, đọc thì rất đúng chủ trương đường lối, nhưng thông tin thì.. giả tạo, tình huống và sự kiện cũng.. giả tạo, đến nỗi gây phản ứng ngược cho chính người đọc, rằng tại sao bài viết nào về “tệ nạn xã hội” cũng giống nhau đến thế, phê phán một chiều, qui kết chung chung, đọc thì.. chán!  

tôi sống tại HàNội, đã và đang hàng ngày chứng kiến cảnh những chiếc xe công an hàng đêm đi ủ còi, dẹp quán xá và yêu cầu các hàng cafe, quán bar.. phải đóng cửa từ 23h30, cảnh những đồng chí trật tự, dân phòng nhảy từ trên xe xuống miệng quát tháo, xô đẩy hàng quán bên lề đường, đẩy cửa vào quán cafe, quán bar yêu cầu đóng cửa, trước sự chứng kiến của không chỉ khách hàng trong nước, mà cả khách du lịch nước ngoài, rất (và rất) nhiều người đã hỏi tôi, rằng “ở đây (HàNội) đi đêm là vi phạm? các bạn thiết quân luật lúc 0h sao?”

có thể, trong đời sống của một bộ phận giới trẻ vẫn còn những tệ nạn, nhưng không nên (và không thể) vì đó mà cấm triệt tất cả, như đã có thời định cấm karaoke. Ai không tin thì đi thử mà xem, phần lớn những “tụ điểm” karaoke thực ra rất lành mạnh, là nơi tập trung nhóm bạn cùng trường cùng lớp, liên hoan hát cho nhau nghe, nơi sinh nhật và gặp gỡ gia đình mỗi khi có người từ xa về, khao nhau đi hát.. karaoke, trong bầu không khí ấm cúng, thân thiện, và vô cùng.. lành mạnh! Ai không tin thì đến một vài quán bar đêm trong khu phố cổ mà xem, trong không gian nhỏ hẹp, phần nhiều là khách du lịch trong nước và nước ngoài, nghệ sĩ, và những người đến để xả stress sau một ngày làm việc mệt nhọc, bằng cách uống chút bia..; đối với khách nước ngoài, đi quán bar cũng là một văn hóa, có một văn hóa quán bar trong đời sống của họ, lịch sự, thân thiện, và khám phá một phần cuộc sống nơi họ đến. Chúng ta đang đẩy mạnh lĩnh vực dịch vụ và du lịch nhằm mục tiêu thu hút ngày càng nhiều hơn lượng du khách đến ViệtNam, trong đó HàNội và tp.HCM là hai địa phương dẫn đầu cả nước về số lượng du khách đến thăm và lưu trú. Việc cho phép mở rộng và tiến tới qui hoạch lại hệ thống dịch vụ giải trí lành mạnh trong đó có các quán bar, vũ trường, hàng ăn đêm, và mở cửa khuya đến 02h sáng hoặc muộn hơn, sẽ là một trong những yếu tố quan trọng góp phần gia tăng và thu hút nhiều hơn lượng du khách lưu trú dài ngày, bởi không ai muốn đến một nơi du lịch và lưu trú lâu dài mà hàng tối buộc phải về khách sạn để.. ngủ sớm cả, bởi nếu có đi khuya, thì cũng không còn chỗ mà đi nữa..

xung quanh chúng ta, không chỉ singapore, mà là thailand, malaysia, phillippines.. từ lâu đã qui hoạch những khu vực dành cho các dịch vụ và giải trí hợp pháp ban đêm, chủ yếu phục vụ du khách và người du lịch địa phương, được phép mở cửa đến 02h30 sáng, riêng cuối tuần có thể mở cửa muộn hơn, giúp du khách có thêm nhiều lựa chọn về dịch vụ và giải trí lành mạnh, giữ chân du khách lưu trú dài ngày hơn, và đóng góp một phần quan trọng vào ngân sách du lịch, tạo ấn tượng về một đất nước thân thiện, năng động và cởi mở

chỉ là một chuyện nhỏ, tuy thực hiện thì khó, nhưng chẳng nhẽ không thể làm..

01.2007    

có thể “yêu” nghệ thuật được không?

thực tế thì “nghệ thuật” không phải là một cô gái đẹp hay một chàng trai hấp dẫn để bạn có “yêu” theo cách hiểu thông thường. Đối với phần đông chúng ta thì “nghệ thuật” là một điều gì đó dường như vô hình, chung chung và khó nắm bắt, thậm chí khó hiểu và xa xỉ nữa

nhưng cũng có thể “yêu” nghệ thuật được đấy!

các bước để “yêu” nghệ thuật cũng gần như từng bước để bạn đến với một cô gái hay chàng trai mà bạn có cảm tình. Vậy thì, trước hết bạn cần có cảm tình với nghệ thuật

hội hoạ, nhiếp ảnh, âm nhạc, phim, điêu khắc, kiến trúc.. cho đến kiểu dáng quần áo, style giày và dép, cách bày trí nội thất và nhà cửa, rồi đến phong cách sống và lối dùng màu tóc hay gu chọn nước hoa.. tất cả đều có thể tính vào phạm trù của nghệ thuật. Vậy thì nghệ thuật không phải là điều gì đó xa và lạ, mà là ngay xung quanh và thậm chí bên trong mỗi chúng ta, và là một phần (đôi khi quan trọng) của chính chúng ta. Vì thế có thể nói rằng, chúng ta đang như thế nào và sống ra sao, đó cũng là một nghệ thuật rồi

vậy thì không có lý do gì để chúng ta không có cảm tình với chính.. chúng ta, và hơn nữa, yêu những gì là “nghệ thuật” có từ bên trong và do chúng ta tạo ra!

ở các nước phát triển và có truyền thống văn hóa lâu đời, nghệ thuật luôn được cưng chiều và nâng niu, không chỉ bởi nó giúp cho cuộc sống thêm đẹp, phong phú, thi vị và đáng yêu hơn, mà còn bởi đó cũng là một trong những nguồn đầu tư về tài chính và tích lũy về của cải nữa. Trên thực tế, các nhà sưu tầm nghệ thuật và những người chơi nghệ thuật, đa số giàu có và ở tầng lớp cao, đều coi nghệ thuật vừa là nguồn kinh doanh, vừa là sở thích, và đôi khi là cả cuộc đời của họ

đối với giới trung lưu, thì nghệ thuật cũng rất đáng giá. Họ thường dành những kỳ lễ, hoặc ngày nghỉ cuối tuần, hay bất kỳ lúc nào rảnh rỗi, để ghé thăm các bảo tàng, phòng tranh, xếp hàng mua vé vào nhà hát xem một vở nhạc kịch hay một bản giao hưởng lớn, hoặc đôi khi chỉ là đến ngắm nghía một bức tượng trong dịp trưng bày công cộng ở một quảng trường hay công viên nào đó. Mỗi lần ghé thăm và thưởng ngoạn như vậy, họ thường có thói quen hỏi khá kỹ về tác giả và tác phẩm đang trưng bày hoặc vừa được trình diễn, nhớ tên từng tác giả và tác phẩm, để sau này nếu thật yêu và thích, họ sẽ quay lại hỏi mua và khi điều kiện tài chính cho phép, thì tác phẩm ấy sẽ trở thành một phần trong bộ sưu tập nghệ thuật và tài sản của gia đình họ

gần đây ở xung quanh chúng ta, Trung Quốc đang nổi lên như một cường quốc về sáng tạo nghệ thuật và đồng thời, tiêu thụ nhanh và hầu hết những tác phẩm/sản phẩm văn hóa ấy. Dẫn đầu phong trào này chính là giới siêu giàu và cực giàu nội địa, những siêu tỷ phú thường xuyên bỏ những khoản tiền khổng lồ để mua về một bức tranh có giá lên tới hàng triệu, hay những bức tượng giá vài trăm ngàn dollards, vài món đổ cổ có giá tương đương hàng chục chiếc Lexus, hoặc đầu tư những ngân khoản lớn cho nhiều nhà hát và bảo tàng nội địa, giúp họ mạnh tay dàn dựng những vở sân khấu hoặc chương trình mới và lớn, trước khi quay trở lại bán vé và phục vụ đa số trung lưu hoặc những người có thu nhập trung bình nhưng yêu mến và muốn thưởng thức nghệ thuật ở nhiều cấp bậc khác nhau

Đài Loan, Hàn Quốc và Singapore.. cũng đã và đang làm như vậy. Giới nhà giàu và siêu giàu trong nước chính là đầu tàu thúc đẩy nghệ thuật nội địa phát triển, nhờ việc họ mua tác phẩm và đầu tư vào những chương trình nghệ thuật lớn, mà sau đó, hiệu quả nhận được trở lại chính là sự qui đổi thành giá trị tài sản của từng tác phẩm nghệ thuật (tranh, tượng, bản quyền phim và âm nhạc..) mà họ đã mua lại, hay giá trị về mặt thương hiệu khi tên tuổi họ gắn liền với danh giá nhà tài trợ cho từng chương trình nghệ thuật, mà nhiều khi đạt được những thành công ngoài sức tưởng tượng đồng thời đưa thương hiệu nhà tài trợ lên mức cao và rộng rãi hơn

sự thực là, khi nghệ thuật có thể đi cùng, hoặc phần nào gắn với tài chính, thì lúc đó cả hai đều chung cơ hội mở mang và phát triển tốt hơn. Nếu một doanh nhân giàu có lái xe siêu sang đến cửa hàng mua bức tranh đá quí, bởi vì giá trị đá quí gắn trên bức tranh đó lớn, thì cũng rất tốt. Nhưng nếu doanh nhân ấy làm quen và đến thăm một phòng tranh nghệ thuật, để chọn và mua một bức tranh có giá trị thực, thì sẽ tốt hơn rất nhiều lần cho cả hai bên, doanh nhân và phòng tranh, cũng như cho tác giả của bức tranh ấy nữa, bởi vì đôi khi, giá trị nghệ thuật có thể qui ra tài sản của bức tranh đó, nếu doanh nhân chọn đúng (hoặc được tư vấn đúng) còn lớn hơn cả số đá quí ở kia. Trong trường hợp đó, chính doanh nhân (yêu nghệ thuật) lại là người có lãi!

nếu tôi có nhiều tiền, tôi cũng sẽ “yêu” và đầu tư cho nghệ thuật, bởi vì khi thông minh và được tư vấn tốt, nghệ thuật sẽ là một kênh hái ra tiền, trong tương lai không xa..

hanoi

05.2011  

chuyện cá nhân..

“mỗi cá nhân là một thế giới_riêng biệt”

câu nói tôi đã được nghe không biết bao nhiêu lần, trong những năm tháng sống, làm việc và học tập ở nước ngoài

mỗi cá nhân_thực thể ấy, vừa độc lập, lại vừa liên quan chặt chẽ đến nhau, và tất cả đều cùng tồn tại trong bộ khung luật pháp chặt chẽ_mà ở đó_quyền tự do cá nhân được định dạng dựa trên nguyên tắc cơ bản rằng “sự tự do (cá nhân) của bạn không được phép gây (phiền, và) ảnh hưởng đến tự do của (những) người khác”

bởi vậy, bạn hoàn toàn có thể tự do.. tắm (và khoả thân) trong ngôi nhà của bạn, nếu tiếng dội nước xối xả giữa đêm khuya không ảnh hưởng nhiều tới giấc ngủ của một vài cô bác hàng xóm hoặc bên dưới tầng nhà, nhưng bạn không nên (và không thể) để nguyên tình trạng “gốc” với ít nhất một chiếc khăn mỏng quấn quanh người mà tản bộ ra phố được, bởi sẽ rất “khó coi” (và gây phiền người khác!), và nếu tệ hơn là không quấn gì quanh người nữa, thì chắc hẳn sẽ không được phép, bởi luật pháp của hầu hết các nước trên thế giới hiện nay đều chưa ủng hộ việc khoả thân nơi công cộng, ngoại trừ một vài địa điểm nghỉ dưỡng và bãi tắm được cấp phép đặc biệt

phong trào bình đẳng con người đã từng diễn ra ở nhiều nước châu Âu và Mỹ những năm 1968, cuối cùng đi đến một (và nhiều) thoả thuận quan trọng, rằng sự bình đẳng nam nữ, quyền tự do cá nhân và nhu cầu giải phóng tình dục, đều cần phải phù hợp với quan niệm và lối sống chung của toàn xã hội, và phải nằm trong khuôn khổ luật pháp

luật pháp và luật lệ của mỗi quốc gia là những hệ thống trung hoà được tạo dựng và chấp nhận bởi đa số, đôi khi không hoàn toàn trùng hợp với phong tục và tục lệ vốn đã hình thành và tồn tại hàng ngàn năm trước khi hệ thống luật ra đời, ví dụ tục đa thê (chung sống với nhiều vợ hoặc chồng) vốn không được chấp nhận bởi phần lớn các bộ luật về mặt danh nghĩa, nhưng thực tế thì có nhiều biến dạng khác nhau. Trong giới trẻ và trung niên phương Tây, có nhiều trường hợp nam nữ sống chung mà không kết hôn, giữa họ cũng không có ràng buộc pháp lý, bởi vậy có thể chọn cách ở với nhau hoặc chia tay, tuỳ liều lượng gia giảm của cảm xúc, tâm lý, và bởi mong muốn của cả hai (hoặc mỗi) phía. Trào lưu chung sống nhưng không (hoặc chưa) kết hôn cũng dần phổ biến trong giới trẻ ở một vài nước phát triển tại châu Á như NhậtBản, HànQuốc, ĐàiLoan, Singapore.., và bắt đầu ngay cả ở một số đô thị lớn nước ta. Hoặc ở khía cạnh khác, độ tuổi kết hôn ngày càng muộn hơn, đồng nghĩa với việc càng có nhiều người sống độc thân hơn, ít trách nhiệm gia đình hơn, tự lo nhiều hơn, và từ đó tự do hơn..

nhưng sự “tự do” đó cũng có nghĩa tương đối, bởi hầu hết những người sống độc thân, hoặc sống chung không kết hôn, lại vẫn có những mối lo và ràng buộc khác, thậm chí còn tăng thêm theo đà phát triển kinh tế của kỷ nguyên mở rộng thông tin. Từ phía công việc ngày càng bị cạnh tranh gay gắt hơn, nhu cầu sống và hưởng thụ cá nhân càng nhiều và rộng hơn, thông tin dồn dập đa chiều hơn, giao tiếp nghề nghiệp và bạn bè rộng rãi hơn, cho tới việc người bạn (trai hoặc gái) của mình ngày càng có nhiều lựa chọn hơn.., tất cả tạo nên sức ép ngày càng mạnh hơn, căng hơn, và nặng nề hơn, đến mức một số trong nhóm “tự do” đó muốn quay lại với một đời sống gia đình yên ổn, chăm lo con cái, rồi cùng dựa vào đó mà sống và giúp đỡ lẫn nhau

trong một xã hội phát triển và mở rộng thông tin, sự phân biệt (và phân chia) đối xử giữa nam và nữ ngày càng giảm đi, và khi phụ nữ có vai trò lớn hơn trong cuộc sống và xã hội thì cũng đồng nghĩa với trách nhiệm của họ tăng lên, khi nữ giới có nhiều lựa chọn và quyền quyết định cho cá nhân mình, thì họ cũng phải nhận nhiều nhiệm vụ và lo lắng nhiều hơn. Điều đó có nghĩa là, càng tự lo được nhiều, càng (biết và có thể) chịu trách nhiệm được bao nhiêu, vừa càng giải quyết được nhiều vấn đề (nảy sinh) thêm, thì càng có nhiều tự do và khả năng lựa chọn hơn nữa..

vậy bình đẳng nam nữ, là bao gồm cả việc chia sẻ (một cách phù hợp, và) đồng đều trách nhiệm, công việc, lo toan, thụ hưởng và hạnh phúc..

và đương nhiên, phụ nữ hoàn toàn có quyền (và có thể chủ động) lựa chọn có (hoặc không có) bạn khác giới, bạn tình, bạn đời, và chồng.. của mình, chứ không chỉ chờ (và đón) các chàng đến thăm, ngắm, tìm hiểu, và cưới hỏi..

khi các chàng mải mê công việc, thì (tất nhiên) các nàng cũng bận lo làm việc, còn những lúc nhiều chàng ngồi xả hơi góc quán cafe với đám bạn (hoặc một mình), thì các nàng thong thả dạo quanh vài cửa hàng giày và áo, chạy đi thăm cô bạn mới ở xa về, hay lượn cả nhóm cũng ở góc một cafe xinh đẹp nào đó.., và điều đó có lẽ sẽ bình thường hơn là hình ảnh chàng mải tìm thông tin trên mạng internet trong khi nàng cặm cụi nấu ăn..

một trong những kết quả quan trọng của phong trào bình đẳng con người năm 1968, là cho dù khi được sinh ra là nam hay nữ, thì sự khác biệt về cấu trúc cơ thể và tâm lý không thể là lý do tạo ra khác biệt về cuộc sống và đối xử lẫn nhau, giữa con người với con người, trong đó tất cả đều bình đẳng, cùng chịu trách nhiệm trong cuộc sống, cùng chia sẻ công việc, khó khăn, chia sẻ niềm vui và sự hưởng thụ, và cùng tuân theo các qui định của luật pháp như nhau

bởi tất cả được sinh ra là con người..

04.2008

đẹp = xinh + thời gian..

tháng9 vừa qua, các nhà khoa học quốc tế đã mở đầu một thí nghiệm siêu cao cấp và thuộc hàng độc nhất vô nhị trong lịch sử loài người_khởi động một cỗ máy gia tốc ánh sáng có chu vi dài 27km ngầm sâu hàng trăm mét dưới lòng đất Châu Âu, mà một trong những mục tiêu lớn cả ngàn năm nay loài người khao khát tìm câu trả lời, chính là “thời gian”_thời gian là gì? tại sao có thời gian? và tại sao thời gian trôi..

thực tế là cho đến hiện nay con người mới chỉ nhận biết về thời gian, chứ không thể hiểu và làm chủ được nó. Thời gian bao trùm cả vũ trụ bao la, lên vạn vật trên trái đất, và dĩ nhiên cuốn loài người trôi theo dòng chảy một chiều_sinh ra, lớn lên, già đi..

mới ngày nào còn bé theo mẹ và chị đi đám cưới một cô chú nào đó, đến nơi được các bác chăm sóc vỗ về tha hồ chạy nhảy tung tăng với đám trẻ con cùng lứa cho đến lúc vô tình vấp ngã làm lấm lem bộ đồ mới mua. Chỉ ít lâu sau đó đã là một nữ sinh dịu dàng bắt đầu biết.. ghét đám con trai trong lớp hay ồn ào và hống hách. Rồi yêu, và sẽ đến ngày tất bật lo đám cưới của chính mình. Một thời gian nữa, những vui, buồn, thương.. thời trẻ dần lắng lại, trầm hơn, chợt khi nào đó nhớ những kỷ niệm một thời đạp xe dưới hàng cây mùa thu nơi lá vàng rơi rào rạt..

ngày trẻ giận nhau có khi (vì thế mà) bỏ học, đạp xe lang thang, chiều về nhà bật máy tính chát vài câu vu vơ với đứa bạn gái đang du học ở xa, hay tung một bài thật dài lên blog nhan đề “ôi một ngày.. chán”, hoặc rủ cô bạn hàng xóm đi.. ăn quà vặt (mà không hề biết rằng chỉ vài năm sau đó, thói quen tuy là vặt này có thể sẽ là nguyên nhân trực tiếp gây hiệu ứng.. tăng cân)

thế nhưng nhiều năm trôi, những thoảng giận dỗi rồi cũng đi qua, tới mức thật khó mà tìm lại được cảm giác tuy là “giận” nhưng thật đáng yêu ấy. Khi đó, tuổi mình cũng đã tăng lên, và bản thân đã chững lại nhiều rồi

đó là bởi, thời gian đang trôi..

có một số (nhiều những) quí cô âm mưu kìm hãm thời gian, nhẹ nhất bằng cách đi chụp ảnh studio (cách này đáng yêu nhưng tốn nhiều thời gian trang điểm), và tốt nhất là chăm tập thể dục (cách này rất đáng hoan nghênh vì vừa khoẻ vừa giữ vẻ người trẻ trung), mạnh nhất là hàng ngày tăng cường tô (nhiều loại màu) lên khuôn mặt, bên khoé mắt, và sưu tầm đủ thứ kem dưỡng da (cách này đôi khi có hại kèm hệ quả trực tiếp là hao nhanh túi tiền), nhưng nặng nhất (và tệ nhất) lại là đi làm mỹ viện mà phần lớn để lại hậu quả ngược chiều không bao giờ quay lại được nữa      

thế nhưng đã có ai đặt câu hỏi rằng, tại sao cứ phải lo lắng để chống lại và giấu đi vết thời gian? trong khi đáng ra thật cần (và rất nên) tận hưởng ngay cái thời của hiện tại, rồi vươn lên hơn nữa với chính lợi thế tuổi tác của mình

tuổi càng nhiều hơn (thông thường) đi cùng với kinh nghiệm đầy hơn, và nói chung khi bạn hiểu và rõ được tuổi thật của mình_một điều tưởng như dễ nhưng thực tế không hề đơn giản chút nào_thì chắc chắn rằng bạn sẽ tự tin hơn, hòa hợp hơn, và hấp dẫn hơn rất nhiều

lợi thế của thời trẻ là sự hồn nhiên và nét xinh trời cho, thì ưu điểm của tuổi.. hết trẻ lại là chiều sâu, sự hấp dẫn mềm mại, và những vẻ đẹp quyến rũ

người ta thường nói rằng, một cô gái xinh khi cô ấy còn trẻ, và một người phụ nữ đẹp khi cô ấy nhiều tuổi hơn. Sự hấp dẫn và vẻ đẹp chính là lợi thế của thời không còn trẻ, thay cho nét xinh của những ngày thiếu nữ xa xưa. Và “vẻ đẹp” chắc chắn sẽ là điểm mạnh của người phụ nữ, thay cho thời còn là một cô gái “xinh”. Bởi vậy, thay vì cố công và quá đà trang điểm, thậm chí dùng đến phẫu thuật thẩm mỹ, thì tại sao bạn không dành thêm thời gian cho thể dục và biết khai thác chính lợi thế cả về tuổi tác lẫn bề dày kinh nghiệm trong cuộc sống của mình?

tuổi tác và kinh nghiệp sẽ giúp bạn đẹp hơn, chứ không phải là xinh hơn. Chắc hẳn giờ đây bạn hiểu nhiều hơn về câu nói “không có người đàn bà xấu, chỉ có người phụ nữ không biết làm đẹp”. Bởi vì chỉ khi là phụ nữ, bạn mới sống đủ thời gian và hiểu mình sâu hơn, từ đó biết cách giữ cho mình một vẻ đẹp bền bỉ hơn

“vẻ đẹp” thì đầy đủ hơn là “nét xinh”. Nếu nói một cô gái xinh, tức là mới kể đến nét mặt cô ấy. Còn khi gặp người phụ nữ đẹp, nghĩa là không chỉ khuôn mặt, dáng hình, mà còn cả nội tâm nữa. Vậy nếu bạn “đẹp”, tức là bạn đã hơn hẳn lúc “xinh”, và chắc chắn rằng vẻ đẹp sẽ tồn tại lâu hơn, sâu sắc hơn, và quyến rũ hơn nhiều lần nếu so với nét xinh thời còn trẻ..

nhiều tuổi hơn, người phụ nữ dần sử dụng thời gian hợp lý hơn khi sự chia sẻ giữa gia đình, công việc, và sở thích cá nhân được điều hòa hơn. Bạn cũng sẽ mạnh mẽ hơn theo hướng độc lập hơn đi đôi với khả năng dung hòa tốt hơn. Đôi khi và chợt lúc nào đó nhớ lại cái thời vừa túm tà áo dài trắng vừa cố chạy nhanh cho khỏi vướng vành xe, lại bảo “ừ sao ngày ấy mình còn dại nhỉ, nhưng mà hồi đó mình.. xinh”

thì bây giờ mình.. đẹp. Và chắc chắn với bạn rằng, nếu bạn tự tin đi cùng thời gian và hiểu được vẻ đẹp của chính mình, thì bạn đã tự cộng thêm cho mình vô vàn điểm tốt rồi đó

bởi vì, xinh + thời gian = đẹp

09.2008